استدلالورزی
Argumentum به هنر استدلال میپردازد؛ هنری که از دل اعصار گذشته و برخی از زیباترین صفحات تاریخ ما را رقم زده است.
عمل استدلال کردن با بیان خود، گفتوگو یا اظهار نظر تفاوت دارد، زیرا مستلزم ارائهٔ استدلالهایی است که میکوشند مخاطبان را به اعتبار واقعیتها یا تصمیمها متقاعد کنند.
از این امر، چارچوبی رسمی مبتنی بر ساختن مجموعهای از استدلالها و نیز آیین رفتاری فکری پدید میآید که اجرای درست آن را ممکن میسازد.
استدلال چیست؟
استدلال بهصورت بیان گزارهای به نام نتیجه ارائه میشود که از مقدمات یا فرضیههای پذیرفتهشده و با بهکارگیری الگویی از استدلال یا استنتاج که آن نیز سازگار فرض میشود، به دست میآید.
استدلال از این جهت با نظر تفاوت دارد که با توجیه همراه است. همهٔ نظرها میتوانند پذیرفتنی باشند، اما استدلالهای خوب و بد وجود دارند.
استدلال خوب چیست؟
یک استدلال برای محکم بودن باید شرایط زیر را داشته باشد:
- ساختار درست و منسجم
نبود تناقض میان مقدمات یا میان آنها و نتیجه.
نبود حقیقتی که صرفاً بهعنوان اصل پذیرفته شده باشد یا استنتاجی نامعتبر.
- مقدمات مرتبط با درستی نتیجه
نبود مقدمات غیرضروری؛ پیوندها باید صریح باشند.
- مقدمات پذیرفتنی برای فردی خردمند
دانش عمومی یا تأییدشده با تجربه.
دفاعشده یا دفاعپذیر بر پایهٔ منبعی در دسترس.
گواهیِ مناقشهناشده از مرجعی صاحبصلاحیت.
نتیجهٔ استدلال خوب دیگری.
گزارهٔ جزئیِ تشکیلدهندهٔ فرضیهای معقول.
- مقدمات کافی برای اثبات نتیجه
نظاممند کردن آن دشوار است؛ بنگرید به برخی علوم (نمونههای آماری) یا تجربه
- مقدمات ابطالپذیر که نقدهای پیشبینیشده را بهطور مؤثر رد کنند
دشوارترین شرط که اغلب وجود ندارد
امکان تمایز استدلالهای «تقریباً» خوب را فراهم میکند.
استدلال مغالطهآمیز چیست؟
اگر استدلالی یکی از قواعدی را که موجب استحکام آن میشوند نقض کند، مغالطهآمیز نامیده میشود.
ممکن است نقصی ساختاری داشته باشد، مقدماتش نامرتبط یا پایینتر از معیار پذیرفتنی بودن باشند، برای اثبات نتیجه کافی نباشند یا حتی ابطالناپذیر باشند.
بااینحال، این چند معیار در برابر تنوع شگفتانگیز فنون و سازوکارهای لفاظی که مجموعهٔ استدلالهای مغالطهآمیز را تشکیل میدهند، بسیار ناچیزند.
ازاینرو، Argumentum طبقهبندی بازنگریشدهای در قالب سلسلهمراتبی گسترده از ۷ خانواده ارائه میکند که هر آنچه را بالقوه میتواند در یک استدلال مغالطهآمیز باشد، شرح میدهد.
ردهبندی Argumentum برای استدلالهای مغالطهآمیز
این طبقهبندی، که محتوای آموزشی بازی Argumentum از آن برگرفته شده است، در دو قالب ارائه میشود: